Neanderthaler tot leven gewekt | historianet.nl
150.000 jaar lag zijn skelet in een grot in de rots. Nu weten we hoe de oudste Neanderthaler die ooit gevonden is, eruitzag.
Bron: historianet.nl (historianet.nl). Nieuwskoerier host door leden gedeelde links; alle rechten op het volledige artikel berusten bij de bron.
126 reacties
Praat mee over dit bericht — respectvol en on-topic.
Praat mee — maak in één tik een gratis account en reageer direct op dit artikel.
Meer wetenschap
Werkt aspirine tegen dementie? Misschien, bij mensen met deze genen, maar er is een keerzijde
Een dagelijkse lage dosis aspirine ging bij ouderen met een genetische aanleg voor veel bloedplaatjes samen met ongeveer 70 procent minder dementie. Dat komt naar voren uit een genetische doorlichting van een grote aspirinestudie door onderzoekers van Monash University in Australië. Het voordeel had wel een keerzijde.…
Minder pfas in bloed Nederlanders: eerste aanwijzing dat verbod werkt
Waarom bouwen we steeds nauwkeurigere klokken? “Vooral een wetenschappelijke uitdaging”
Onderzoekers van de National University of Singapore hebben een atoomklok gebouwd die nauwkeuriger is dan alle andere optische atoomklokken. De tikfrequentie van de klok kan tot op 19 cijfers na de komma worden bepaald. Toch zijn de resultaten nog niet bevestigd, zegt Erik Dierikx, hoofdwetenschapper bij het Nationaal…
Zwart gat richt straal op de aarde: “Niets om ons zorgen over te maken”
Sterrenkundigen, onder wie onderzoekers in Nederland, hebben in ons Melkwegstelsel een zwart gat gevonden dat een straal van materie bijna recht op de aarde afvuurt. Die straal raast aan driekwart van de lichtsnelheid door de ruimte. Toch hoeven we ons geen zorgen te maken, vertelt Benito Marcote, een van de auteurs…
AI hackt website van de Australische overheid
De nationale gezondheidswebsite van Australië is gehackt door een AI-bot. Dit is het eerste geval van AI die een overheidsportaal heeft gekraakt.
AI hoort diabetes type 2 aan je stem: “Geen vervanging voor een bloedtest”
Een AI-model kan aan een stemopname van 20 seconden horen of iemand mogelijk diabetes type 2 heeft. Dat blijkt uit het grootste onderzoek tot nu toe naar zo’n spraaktest. Klaar voor de huisartsenpraktijk is de test nog niet: bijna de helft van de gezonde deelnemers kreeg onterecht een alarmsignaal. Het model komt van…
Je kan soms aan het bladerdak van een bos zien welke vogels daar leven
Het bladerdak van een bos kan laten zien welke vogels ergens leven en hoe kwetsbaar die soorten zijn. Schrijf je in voor de nieuwsbrief! Ook elke dag vers het laatste wetenschapsnieuws in je inbox? Of elke week? Schrijf je hier in voor de nieuwsbrief! Wie vanuit een vliegtuig over het Amazoneregenwoud kijkt ziet…
Hoe kunnen slangen maandenlang leven zonder eten?
Slangen zijn indrukwekkende roofdieren. Zo zijn er soorten die een heel hert of zelfs een krokodil naar binnen kunnen werken. Minstens net zo indrukwekkend is dat veel slangen in staat zijn om maanden of soms zelfs meer dan een jaar niets te eten. Hoe doen ze dat? Toen wetenschappers onlangs het DNA van 32…
Klimaatverandering aanpakken begint toch bij jezelf
Klimaatverandering kan niet alleen door bedrijven en overheden worden aangepakt. Ook eenvoudige inwoners zullen hun leefwijze wat moeten aanpassen. Het is niet genoeg als alleen de overheid en grote bedrijven hun werkwijze aanpassen om klimaatverandering tegen te gaan. Ook bewoners van rijtjeshuizen, flats en villa’s…
Starship gaat orbitaal, Starliner onder vuur en NASA kiest PRIMA
Vandaag opende het lanceervenster voor Starship Flight 14, de eerste orbitale testvlucht van SpaceX. NASA en Boeing geven een update over Starliner en NASA selecteert PRIMA als eerste Probe-missie. Maar ook: Cosmic Latte en een ozonprobleem. Het beloofde en belooft een drukke dag te worden in de ruimtevaart. Terwijl…
De bouwkundige illusies van het Parthenon zijn een mythe
Er is geen bewijs dat optische illusies het ontwerp van het Parthenon hebben beïnvloed.
AI vindt recept voor mRNA-vaccin dat niet in de vriezer hoeft: “Resultaten zijn overtuigend”
Amerikaanse onderzoekers hebben mRNA-vaccins zo aangepast dat ze twee maanden lang bij 37 graden Celsius bewaard kunnen worden en daarna nog volledig werken. Op kamertemperatuur blijven ze zelfs een jaar goed. Een AI-algoritme vond het juiste recept in één maand. Een mRNA-vaccin bevat geen stukje virus. Het bevat een…
Van botsende sterrenstelsels tot de zwierige nevels: Nederlandse amateur legt ze vast vanaf balkon in Heiloo
Waarom deze therapeuten mensen met afasie soms vogels laten kijken
Vogelen is niet alleen leuk: het kan mensen met afasie ook helpen om weer makkelijker contact te maken met anderen. Schrijf je in voor de nieuwsbrief! Ook elke dag vers het laatste wetenschapsnieuws in je inbox? Of elke week? Schrijf je hier in voor de nieuwsbrief! Een overvliegende roofvogel, een roep uit een boom of…
Europa pakte tijd van je af! (en gaf die ook weer terug)
Begin 2018 liep een deel van de klokken in Europa bijna zes minuten achter. Niet door een softwarefout of een probleem met de klokken zelf, maar door een politiek conflict tussen Kosovo en Servië. Diederik legt uit hoe het tijdprobleem werd opgelost. Een groot deel van Europa zit namelijk aan elkaar vast in één…
450 jaar geleden stortte de haringvisserij in de Oostzee in – deze lessen kunnen we daarvan leren
Tot aan de zestiende eeuw kenden Denemarken en Zweden een bloeiende haringvisserij, maar deze industrie stortte vrij plotseling in. Een nieuw onderzoek laat niet alleen zien hoe dit kon gebeuren, maar ook voor welke uitdagingen we nu staan. De haring uit de Sont – een zeestraat die Denemarken scheidt van Zweden –…
Dan krijg je een berichtje om eerst lid te worden van historianet. (wat ik dus niet ga doen 😄)
Wel jammer want er staan best wel interessante artikelen op de homepage....
https://postimg.cc/47tqQwz7
Ik ga de redactie van Historianet.nl vragen hoe ik kan zien of een artikel gewoon gedeeld kan worden, en wanneer het achter een lidmaatschap verstopt zit.
Dan zal ik daar in 't vervolg rekening mee houden, want ik zie dat verschil zelf niet.
Dankjewel, ik ga es even kijken ☺️
als ik die foto's zo zie in het artikel .... 😂
.🎶
Jimmy Castor Bunch - Troglodyte (Cave Man)
https://www.youtube.com/watch?v=BCV6paTXyCU&list=RDBCV6paTXyCU&start_radio=1
Zoals Hans hierboven heeft gedaan.... 😉
Een linkje zoals Hans plaatste is eigenlijk alleen bedoeld voor eigen gebruik - niet voor verspreiding.
.
Ook NK verspreidt geen nieuws - ze verspreiden linkjes náár nieuws.
Dat is wat anders.
DvD
Interessante observatie. Ik heb me altijd afgevraagd hoeveel van zo'n reconstructie nu echt uit botmateriaal komt en hoeveel uit aannames over spieren, huid en gezichtsuitdrukking.
Van een deskundige begreep ik dat er toch wel een forse dosis dichterlijke vrijheid in zit.
Maar zit dat niet in de meeste modellen?
Als puntje bij paaltje komt zijn de uitkomsten van een archeologisch onderzoek net zo plooibaar als het aandeel M&M's op de beurs van Tokio.
.
Je beweegt je wel steeds soepeler tussen VS, markets, RT, RL, videocalls, ops, say-so's en Box3, dus moeten we een abrupt onderbroken discussie nog afmaken - komt wel.
Dat we elkaar gesproken hebben is korter geleden dan je denkt 🙂
https://imgur.com/a/l3VcLKi
Die hebben zich vast niet voort geplant met de lamp aan.
Maar ook zonder lamp ging het niet al te best blijkbaar.
Ja, mijn jaarlijkse workation zit er weer op. Ik had misschien eens iets gemeld van mijn avonturen, maar deze site stond op zwart.
Neanderthalers: over het aandeel 'dichterlijke vrijheid' heb ik het. Veel inzichten over Neanderthalers zijn recentelijk bijgesteld, meen ik. Als je het hebt over de Oudheid of voor-historische tijden, moet je er , als onderdeel van de wetenschappelijke methode, rekening mee houden dat je werelden zoekt te reconstrueren die voor 99,9999...% verdwenen zijn. Er wordt te weinig uitgegaan van de intelligentie van die mensen. Er wordt te snel gegrepen naar het beeld van de 'diermens' , een bruut die aangestuurd werd door oerdriften. Met bijpassend uiterlijk.
De discussie die wij voerden, is bij de vernieuwing van de site gedeleerd. In het verlengde van het topic Neanderthalers, ben ik wel nieuwsgierig wat U nu eigenlijk vond van wat ik anderhalve maand geleden schreef over het ontstaan van 'bewustzijn'. Vond U het interessant of baarlijke nonsens?
DvD
Maar - dat was jij dus?
Marlon ja, ik dacht dat je dat wist?
Wel een heerlijke acteur. Eigenlijk een lieverdje 😘
Hoe'st met Yisrael?
Dan wordt het meeste verklaard door te wijzen op godsdienstige rituelen, voorouderverering en overlevingstechnieken zoals de jacht en vuur maken.
In zo'n beperkte mindset lijkt alles wat niet achter een toetsenbord zit een halfaap 🙄
>
Laatst zat ik te keuvelen met mijn moeder. En ik natuurlijk de elite dit en de elite dat. Dus mijn moeder ook de elite dit en dat. Mijn vader boos, wij zijn zelf de elite. Ik: nou, ik heb me nooit elite gevoeld. Hij gromde...
>
Mja... Hij ziet arbeiders dus als honden die je zo hard mag schoppen en treiteren als je maar wilt. Meervoudig veroordeeld voor racisme. Maar rechters, professoren en dergelijke vinden hem fantastisch. De hoge elites vinden alles prima als je hun soort maar als verheven ziet en de rest van de mensheid als minder dan stront. Ik sta er altijd van te kijken hoe mensen zo kunnen zijn. Mja... Fact... Zo kijken wetenschappers dus ook naar prehistorische mensen. Zich niet realiserend, dat die prehistorische mensen misschien wel eens veel begaafder zouden kunnen zijn dan de huidige mens.
De beoordeling van onze voorouders en voorneven in het verre verleden wordt inderdaad steeds vaker bijgesteld. Telkens moet men concluderen dat er toch "meer" inzit, dan de oude opgravers dachten.
Of ze dan meer bewustzijn toeschrijven aan die oermensen of dat er puur gekeken wordt naar de zichtbare vaardigheden is dan de vraag. Maar ik vrees dat de gemiddelde archeoloog vooral kijkt naar wat hij/zij in de grond aantreft en zich niet waagt aan verdergaande bespiegelingen.
.
Dat is dan een leuk bruggetje naar de bewustzijn-discussie die we op de vorige versie van NK hadden. En ik was al bezig met een reactie toen het doek viel.
Net als jij bewaar ik zo'n discussie, dus zeg het maar: waar wil je het oppakken? Bij Redulf?
hokker diskusje ferwachtsje jo, sa mei cola en popcorn? DvD
Over mensen en dieren gesproken: een mens is ook maar een dier. Een hond is ook maar een mens. Onze Redulf is een punt bij uitstek om het topic weer op te pakken.
DvD
"Wat voor soort discussie verwacht je dan, met cola en popcorn?"
.
@DvD,
Een typische DvD-Querido discussie.
Het beste te volgen met een verklarend woordenboek en een 26-delige encyclopedy bij de hand...
Hoewel archeologie een zweem van exactheid over zich heen heeft gecreëerd zit het duidelijk in de hoek van menswetenschappen.
Dat spanningsveld constateer je inderdaad goed: terwijl er gegronde redenen zijn om er een open speelveld van te maken, met ruimte voor nieuwe ideeën, maar dat gebeurt mondjesmaat.
.
Want de algemene opinie is dat de huidige mens een product is van alle ontwikkelingen in het verleden - en dat betekent per definitie dat onze voorvaderen minder "goed" waren dan wij nu zijn. Dan worden alle vondsten gerubriceerd als "ritueel", "voorouderverering", "jacht" of "voedselbereiding".
Bij de betà's gaat dat anders: dan verklaart gewoon ene Pauli dat het zus en zo zit - en dan is het einde discussie en het probleem opgelost. Want betà's houden niet van losse eindjes 😁
.
Opvallend genoeg kom ik dan ook uit bij hetgeen jij zegt over Redulf. Want mens én hond zijn dieren. Maar waar ligt de afbakening dan? Waar zit het bewustzijn dat mensen maakt tot wie ze zijn?
.
Gooi ik een andere gedachte in de ring.
Misschien zijn mensen méér dier dan we denken. Misschien zijn we 99,99% dier.
De natuur gaf ons loopvermogen, opponeerbare duimen, het oog om de savanne te kunnen lezen. En wij maakten er gebruik van, maar wat was daar "menselijk" aan?
Is dat niet een door ons zelf geïntroduceerd criterium? Stel dat we eigenlijk zitten door te fietsen op hetgeen de natuur ons gegeven heeft en dat daar weinig precies menselijks aan zit. Stel dat we gewoon een diersoort zijn die wat gaven heeft meegekregen, en dat in groepsverband tot in het oneindige hebben vervolmaakt - precies zoals de natuur het bedoeld heeft.
En kunnen we daardoor ook niet makkelijk switchen tussen het dierlijke en het zogenaamde beschaafde en menselijke in ons printplaatje.
Zijn wij dan werkelijk zo verschillend van Redulf?"
@42 Querido
De verhouding tussen mens- en natuurwetenschappen van het moment, zie ik ongeveer als volgt:
1. In de menswetenschappen formuleert men, liefst met enig cijfermatig vertoon dat doet denken aan natuurwetenschappen, wetmatigheden die hoogstens gelden voor veel gevallen. Vaak niet eens voor de meerderheid der gevallen. De betekenis van de gevonden wetmatigheden achten de wetenschappers duidelijk. Hoe meer gepolitiseerd ze zijn, des te beter ‘weten’ ze het zelfs. Doch de maakbaarheid van modellen of de maatschappij wil niet vlotten, omdat ‘de wetten’ voor te weinig mensen gelden.
2. De situatie in de natuurwetenschappen is omgekeerd. De gevonden natuurwetten gelden zonder uitzondering. Zelfs de geformuleerde wetmatigheden op kwantumgebied hebben geleid tot bijna perfecte maakbaarheid van tal van low- en hightech producten. Maar hoe de werkelijkheid achter de voorspellende wiskundige formules in elkaar steekt, weten wetenschappers niet. Recente vondsten in de astronomie, sterrenstelsels die niet zouden kunnen bestaan etc. , of in fundamenteel onderzoek, zetten extra druk op de verhouding tussen klassieke mechanica en kwantummechanica.
Onze voorvaderen, -en voormoeders -, waren minstens even slim als de huidige mens. En waarschijnlijk individueel slimmer. Een voorhoede van moderne wetenschappers en werknemers of uitvinders is heel erg slim. Veel andere mensen zijn afgestompt en hoeven hun intelligentie niet te ontwikkelen. Kathedralen, schepen en oorlogsmachines zijn eeuwenlang gebouwd op basis van beperkte tekeningen en berekeningen gecombineerd met gevoel en uit- het- hoofd- dóen. Onze voorgangers hebben vele van onze basistechnieken ontdekt en ontwikkeld. Van generatie op generatie werd ingenieus vakwerk afgeleverd. Ergo: onze voorouders zijn niet “minder dan wij”.
Dat Redulf onstervelijk worde op internet. Als voorbeeldig. Als hij een andere hond ontmoet, gedraagt hij zich geheel anders dan in zijn mensenroedel. Ergo: hij herkent de andere hond voor wat die is en wat hij zelf is. Hij weet dat honden en mensen zich anders gedragen. Binnen zijn roedel maakt hij echter de overstap naar vele vormen van menselijk gedrag; en hij gedraagt zich heel anders dan ten opzichte van honden. Bij het spelen/oefenen zal hij bijvoorbeeld zijn mensen niet naar de nek of strot bijten. Eerder beschreef ik hoe hij om zijn lekkerste hapjes te bemachtigen, een salvo van woorden/zinnetjes, lichaamshoudingen en gezichtsuitdrukkingen op ons loslaat. In adembenemend tempo. Werkt het ene niet , dan het andere wel. Of de opeenstapeling. Redulf weet veel meer van mensen, hun gedrag en communicatie dan wij, zijn mensen, van honden en hun communicatie. (Totdat je een beetje op gaat letten.) Zijn basisintelligentie ligt hoger dan wij ‘een dier’ toekennen. Die van ons ligt lager dan we menen. Redulf is ook maar een mens.
DvD
Dan richten we het kader zo in. Wel met de horizon als ijkpunt, maar zonder piketpaaltjes en met de sterren als referentie.
Ik herken jouw kritiek op diverse aspecten van de wetenschap wel. Er wordt vaak gestandaardiseerd op basis van onze eigen – huidige – normeringen. En als er dan nietszeggende gemiddelden uitrollen is de factor mens niet eens meer herkenbaar.
Vaak heeft het CBS zoveel cijfers op elkaar gedeeld, dat er alleen nog maar grijze brei uitkomt. Dan zou je kunnen kijken naar de trend, maar zelfs dat is niet mogelijk omdat de modellen en de definities vaak gewijzigd worden.
Door dat uitmiddelen heeft de Big Mac zich wereldwijd kunnen verspreiden – waardoor je in Sjanghai uit eten kunt gaan, zonder de Oosterse keuken tegen te komen. Maar juist doordat we zoveel uitmiddelen, verliezen we uit het oog hoe bepalend de sociale omgeving is voor het gedrag van mens en dier. En binnen een groep vertaalt zich dat tot een maatschappelijk verwachtingspatroon - mensen functioneren immers binnen de groep – daar willen ze niet buiten komen te staan (de meeste mensen dan) – maar is dat bewustzijn of sociaal gedreven gedrag?
Dan denk ik aan jouw waarnemingen rondom Redulf. Je ziet hoe hij reageert op de diverse actoren om hem heen: jouw omgeving is zijn roedel, een vreemde hond behandelt hij anders. Wat mij daarin vooral opvalt is dat hij voortdurend rekening lijkt te houden met de groep waarin hij zich bevindt. Maar het is een vorm van sociaal gedrag. Misschien is de interessantste vraag niet óf dit bewustzijn is, maar welk deel van bewustzijn hierdoor wordt gevormd.
De vorm van de samenleving waarin je leeft zou je heel bepalend kunnen noemen voor een groot deel van je handelen als individu.
De diverse samenlevingen die er in de dieren/mensenwereld zijn: solitair, roedel, stam, kudde, zwerm, groep – elke vorm bepaalt voor een aardig deel je gedrag. Vaak geen ontsnappen aan.
Misschien is het zo dat een redelijk groot deel van wat wij nu bewustzijn noemen, bepaald wordt door de vorm waarin wij of dieren samenleven - het vergt telkens een andere set van vaardigheden die afhankelijk is van de leefomgeving als groep. Een soort van tussenvorm tussen instinct en bewustzijn. Zou dat het zijn wat je bij Redulf waarnam?
Want met instinct kun je wellicht een maaltijd en een dak boven je hoofd regelen, maar pas als je onderdeel bent van de groep waarin je zit en de verbanden kent die daarin bestaan, kun je samenwerken.
En dan drijf je met z'n allen gelijk een hele kudde prooidieren in een wigvormige valopstelling en heeft de hele groep in één keer voor weken te eten.
Dan heb je tijd om naar de sterren te kijken en je af te vragen wáár precies de goden verblijven.
@46 Querido
U hoeft zich vanzelfsprekend niet te houden aan kaders die ik lijk te stellen; en doet dat gelukkig ook niet.
Ik probeerde de topics ‘bewustzijn’ uit de oude draad en ‘intelligentie’ uit deze draad die U startte over Neanderthalers, een beetje te combineren. Hoewel ze niet hetzelfde zijn. ‘Intelligentie’ en bijv. ‘besluitvaardigheid’ vormen een doorsnede met bewustzijn en zijn ervan afhankelijk, maar dat zijn ze ook van onderbewustzijn.
In de oude draad over bewustzijn schreef ik dat de meeste processen in onze lichamen puur automatisch verlopen. Hartslag. Spijsvertering. Verwerking van ervaringen in verschillende vormen van het geheugen. Een vrouw staat geheel buiten de vorming van een kind in haar baarmoeder. Het bewustzijn is functie van alle Chefsachen die niet geautomatiseerd kunnen worden. Zoals het bemachtigen van eten, veiligheid, overleven in het algemeen, het vinden van plezier. Dus: het vellen van feitelijke oordelen over de buitenwereld en van sociale oordelen binnen de groep. Het lijkt me daarbij echter de grondslag van leven, niet de kers op de taart: niet het extraatje dat overblijft, nadat je de geautomatiseerde processen hebt afgetrokken. Nee, bewustzijn is de werkoorzaak.
Het andere bewustzijn bij dieren en mensen dan bij planten, hangt ongetwijfeld samen met hun noodzaak te bewegen. Waardoor ze andere mogelijkheden creëren en risico’s lopen dan flora. Waarbij roofdieren een gevaar vormen voor de rest, maar tegelijk grote risico’s aangaan dodelijk gewond te raken bij het geweld van hun eigen bespringingsacties. Ergo: dit deel van het bewustzijn en de intelligentie bij mensen en dieren, met name roofdieren, heeft een ruimtelijke, dimensionale, component. En, omdat verplaatsingen en acties gebeuren ten opzichte van elkaar, is er ook een temporele component. Zo, nu heb ik bewustzijn (en intelligentie) gepraat naar ruimte-tijd (space-time).
Een volgende punt is dan dat bewustzijn opereert in het nu, het ‘presentische’, als improviserende middelaar tussen geheugen, het ‘verleden’ en het van moment tot moment betreden van de toekomst. Intelligentie bestrijkt eerder verleden, heden en verwachtingen/strevingen/wensen/mogelijkheden voor de toekomst tegelijkertijd (?).
Het ‘nu’ in ruimte-tijd is onze informatiegrens.
Nu snel terug naar Redulf, die in de eerste dagen na mijn terugkeer uit de VS voortdurend heen-en-weer liep tussen mij, mijn moeder en vader; en ons aan mouwen en handen naar elkaar toe trok. Zo blij was onze grote schavuit dat zijn familie weer compleet was. Instinctief? Instincten zijn uiteindelijk ook in het genoom vastgelegde en vrijwel geautomatiseerde handelingen waartoe vorige generaties hebben besloten. Omdat ze voordelig waren en geluk brachten. In zoverre behoren ze tot de domein van de (sociale) intelligentie. Hij is met zijn gewicht ook wel dwars over me heen gaan liggen. Om er zeker van te zijn dat ik niet weg kon.
Toont hij daarmee voorkeur binnen de roedel? Nou, als ik , mijn moeder of vader voor de schijn ruzie gaan maken, dan springt hij er meteen tussen en probeert ons met nerveus gedrag of barse woorden af te leiden of te doen stoppen. Hij kiest daarbij nóóit partij. Sociaal veel intelligenter dan mensen.
DvD
Dit keer doe ik het anders dan anders. Je betoog nodigt namelijk onwillekeurig uit tot een nadere ontleding. Als je het niet erg vindt.
.
Begin ik met een aantal kernen op een rijtje te zetten. Ik nummer ze, zodat ze makkelijker te onderscheiden zijn. De ruwe opsomming:
1. Je schrijft: "‘Intelligentie’ en bijv. ‘besluitvaardigheid’ vormen een doorsnede met bewustzijn en zijn ervan afhankelijk, maar dat zijn ze ook van onderbewustzijn." - hier lijkt het op een oerprincipe van jouw bewustzijn-concept.
2. Vervolgens geef je de diverse onderdelen die je daarbinnen ziet, een soort van label: automatische processen als hartslag (waar ook de verwerking van ervaringen onder valt en de groei van een kind bij de moeder), waaruit volgt dat het bewustzijn de overige processen op z'n bordje krijgt.
3. Dat breid je uit: - bewustzijn is wel wat méér - het is de interactie van mens en omgeving in het nu.
4. Nu wordt het interessant want je koppelt het aan bewegen (zoals ik het bijzondere van de mens koppelde aan: loopvermogen (rechtop lopen) en opponeerbare duim (om de door het rechtop lopen vrijgekomen voorpoten nuttig te kunnen inzetten) en het interpreteren van zintuigelijke waarnemingen om te zetten (in de hersens) om de savanne te kunnen overleven).
5. Dan pauseer je even: "En, omdat verplaatsingen en acties gebeuren ten opzichte van elkaar, is er ook een temporele component. Zo, nu heb ik bewustzijn (en intelligentie) gepraat naar ruimte-tijd (space-time).".
6. Dan volgt de toelichting en die vul ik met mijn eigen bewoordingen aan: er is intelligentie en die gaat over verleden en toekomst en het rationele heden. En er is bewustzijn dat betrekking heeft op de directe interactie met hetgeen in het heden gebeurt. (In feite vul je hiermee een groot deel van bewustzijn in met zintuigelijke waarneming en de reactie daarop).
7. En tenslotte kom je bij jouw idee over Redulf: wat is zijn plaats in de roedel en hoe gaat hij ermee om? Dat is dan weer een voorbeeld waarmee je jouw ideeën over bewustzijn probeert te toetsen aan een concrete waarneming.
.
Als ik jouw betoog zo lees, krijg ik steeds meer de indruk dat de begrippen intuïtie, instinct, onderbewustzijn, bewustzijn en intelligentie minder scherp gescheiden zijn dan we vaak aannemen.
Ze lijken elk hun eigen specialiteit te hebben, maar grijpen tegelijkertijd voortdurend op elkaar in. Daardoor vraag ik me af of we hier niet eerder te maken hebben met een soort continuüm dan met afzonderlijke vakjes.
Een mens die verliefd wordt heeft eigenlijk met al die mechanismes te maken. Maar misschien is dit wel een slecht voorbeeld – sommige gebeurtenissen zijn ook onmenselijk ingewikkeld 😉.